Nokkur orð um Mbl.is

Nú hef ég nokkrum sinnum séð forsvarsmenn Morgunblaðsins kvarta undan svokölluðum aggregator síðum, sem tengja á fréttir ólíkra miðla á einum stað, líkt og Eyjan, Pressan og aðrar slíkar síður. Ég hef gert þetta að umtalsefni áður. Ég hafði hins vegar ekki tekið eftir í því að Morgunblaðið rekur sína eigin aggregator síðu.

Nýliðaval NBA 1986

William Bedford, Len Bias, Chris Washburn, Brad Daugherty

Það eru skiptar skoðanir um hvað sé besta nýliðavalið í sögu NBA deildarinnar. Sumir telja það vera árið 1984 (Hakeem Olajuwon, Michael Jordan, Charles Barkley, John Stockton). Aðrir telja það hafa verið árið 1996 (Allen Iverson, Ray Allen, Kobe Bryant, Steve Nash). Svo eru þeir sem telja að nýliðavalsins 2003 verði minnst sem þess besta í sögunni (LeBron James, Carmelo Anthony, Chris Bosh, Dwayne Wade).

Ég ætla hins vegar að rifja upp nýliðavalið árið 1986. Þess verður líklega minnst sem versta nýliðavals í sögu NBA deildarinnar, þó margir hæfileikaríkir leikmenn hafi verið í boði. Fæstir þeirra náðu þó að setja mark sitt á deildina, í það minnsta sem leikmenn.

1. Brad Daugherty – Cleveland Cavaliers.
Brad Daugherty var einn af þremur nýliðum sem Cleveland liðið valdi árið 1986 og áttu stóran þátt í að gera liðið að einu efnilegasta liði 9. áratugsins. Daugherty var hæfileikaríkur miðherji frá Norður Karólínu háskólanum þar sem hann lék með Michael Jordan. Á ferli sínum í NBA deildinni skoraði hann 10.000 stig, tók 5.000 fráköst og átti 2.000 stoðsendingar. Hann var fimm sinnum valinn í stjörnuliðið austurstrandarinnar og einu sinni valinn í 3. lið NBA. Hann leiddi Cleveland liðið í úrslitarimmu á austurströndinni árið 1992. Daugherty lagði hins vegar skóna á hilluna 28 ára gamall vegna þrálátra bakmeiðsla. Ferill Daugherty spannaði raunar bara sex tímabil, auk tveggja tímabila þar sem hann spilaði einungis nokkra leiki vegna meiðsla. Hverful lukka Daugherty er önnur helsta ástæða þess að Cleveland liðið náði aldrei að verða stórveldið sem margir töldu að það yrði á 9. áratugnum. Hin ástæðan er Michael Jordan. Þrátt fyrir velgengni Daugherty, þau fáu ár sem hans naut við, má segja að hann hafi verið forsmekkur þess sem koma skyldi frá nýliðaárgangnum 1986. Hæfileikaríkur leikmaður sem aldrei náði að setja mark sitt á deildina vegna meiðsla eða annara aðstæðna sem höfðu ekkert með körfuboltahæfileika að gera.

2. Len Bias – Boston Celtics
Þrátt fyrir að hafa aldei leikið í NBA deildinni hefur líklega enginn leikmaður úr þessum árgangi hafi haft jafn afgerandi áhrif á örlög þess liðs sem valdi hann og Len Bias. Hann er jafnan talinn hafa verið hæfileikaríkasti leikmaðurinn úr hópi þeirra nýliða sem valdir voru 1986. Sumir telja að hann hefði getað maðurinn til að standa upp í hárinu (eða skallanum) á Michael Jordan, líkt og Magic Johnson gerði gegn Larry Bird. Árið 1986 átti Boston liðið eitt besta tímabil í sögu deildarinnar. Þeir unnu 67 leiki, þar af 40 af 41 leik á heimavelli og urðu meistarar eftir léttan sigur á Houston Rockets. Larry Bird var valinn besti leikmaður deildarinnar þriðja árið í röð. Sérfræðingar telja að ef Len Bias hefði gengið til liðs við Boston hefði ferill Bird orðið lengri, og Boston liðið hefði hugsanlega verið sama stórveldið á 9. áratugnum og það var á þeim 8. Len Bias lést hins vegar af ofneyslu kókaíns tveimur dögum eftir nýliðavalið 1986. Það markar upphafið á eyðimerkurgöngu Boston liðsins sem lauk ekki fyrr enn 2008, þegar liðið vann loks titill undir handbendi Kevin Garnett.

Chris Washburn, útúrkókaður á því

3. Chris Washburn – Golden State Warriors
Washburn var hluti af sterku háskólaliði rískisháskólans í Norður Karólína ásamt Nate McMillan og Vinny Del Negro, sem báðir eru þjálfarar í NBA deildinni í dag. Hann var talinn mjög efnilegur leikmaður, hávaxinn framherji sem var bæði snöggur og sterkur, með hæfileika til að skora jafnt undir körfunni sem utan af velli. Hann hafði margt til að bera til að verða stjörnuleikmaður. Washburn spilaði þó einungis 72 leiki á tveimur tímabilum  í NBA deildinni og skoraði heil 222 stig áður en hann var dæmdur í ævilangt bann frá NBA deildinni fyrir kókaínneyslu. Þaðan lá leiðin til Houston þar sem Washburn bjó á götunni og át úr ruslinu uns hann hafnaði í fangelsi fyrir fíkniefnabrot. Hann sneri við blaðinu árið 2000 og starfar nú hjá húsnæðislánafyrirtæki. Hann á tvo syni sem þykja efnilegir körfuboltaleikmenn.

4. Chuck Person – Indiana Pacers
Nýliði ársins 1986. Person var fyrrum liðsfélagi Charles Barkley frá Auburn háskólanum, og á að öðrum ólöstuðum sennilega svalasta viðurnefnið í sögu deildarinnar: The Rifleman. Hann átti sín bestu ár hjá Indiana þar sem hann náði einu sinni að rjúfa 20 stiga meðaltalsmúrinn. Hann átti eftirminnilega rimmu við Larry Bird í úrslitakeppninni 1991. Hann var sendur til Minnesota eftir tímabilið 1991-92 og eftir það lá leiðin heldur niður á við. Hann lék þó 14 ár í deildinni, lengst af sem varamaður.

5. Kenny Walker – New York Knicks
Þrátt fyrir ágætan feril í háskólaboltanum hjá liði Kentucky háskóla þá reyndist Kenny Walker ekki hafa líkamlega burði til að spila undir körfunni með stóru strákunum í NBA boltanum. Hann var heldur ekki nægilega teknískur til að færa sig út á vængina. Hátindur hans í deildinni var þegar hann sigraði troðslukeppnina 1989 eftir keppni við Clyde Drexler.  Hann spilaði í fimm viðburðalítil ár með New York, spilaði svo í Evrópu og lauk ferlinum með tveimur jafn viðburðarlitlum tímabilum hjá Washington Bullets. Walker vann þó sennilega sitt stærsta afrek í ágúst 1986, áður en hann steig nokkurn tíma á NBA völl. Þá lagði hann veðhlaupahest í kapphlaupi.

6. William Bedford – Phoenix Suns
Forráðamenn Phoenix töldu sig hafa nælt í framtíðar miðherja liðsins þegar þeir völdu William Bedford með sjötta valréttinum árið 1986. Hann hafði þá leikið við góðan orðstír hjá háskólaliði Memphis. Það reyndist hins vegar vera tálsýn, því Bedford var eiturlyfjafíkill og náði aldrei að fóta sig í NBA deildinni. Hann þvældist á milli liða í 6 tímabil (það eru margir tilbúnir að gefa 213 cm leikmanni með íþróttahæfileika annan séns) en staldraði jafnan stutt við þegar í ljós kom að áhugi hans á kókaíni var umtalsvert meiri en áhugi hans á körfubolta. Hann situr nú af sér tíu ára fangelsisdóm í Michigan eftir að hafa verið handtekinn með 25 pund af kanabisefnum í skottinu.

7. Roy Tarpley – Dallas Mavericks
Roy Tarpley sýndi hvers hann var megnugur í úrslitakeppninni 1988 þegar Dallas liðið stillti verðandi meisturum, Lakers, upp við vegg í úrslitum vesturstrandarinnar. Hann var grimmur í fráköstunum og reyndist seigur biti fyrir Kareem Abdul-Jabbar og James Worthy. Hann var valinn 6. maður ársins árið 1987, en þrátt fyrir að ferill Tarpley lofaði góðu var hann settur í bann fyrir kókaínneyslu árið 1991, og endanlega bannfærður af NBA árið 1995 vegna áfengissýki. Hann þvældist um Evrópsku atvinnumannadeildirnar í nokkur ár en lét af iðkun körfuknattleiks árið 2006. Hann höfðaði mál gegn Dallas Mavericks og NBA deildinni fyrir að setja hann í lífstíðarbann vegna sjúkdóms síns, en sættir náðust áður en málið fór fyrir dóm.

Ron Harper - alltaf að sigra

8. Ron Harper – Cleveland Cavaliers
Ron Harper var einn af þremur nýliðum sem Cleveland liðið valdi árið 1986 sem sneru gengi liðsins við á 9. áratugnum. Harper átti langan ferill í deildinni og vann meðal annars til titla með Chicago Bulls og Los Angeles Lakers. Framan af ferlinum var hann drjúgur stigaskorari og ágætur varnarmaður. Síðar færði hann sig yfir í stöðu leikstjórnanda þar sem hann stjórnaði hinni flóknu þríhyrningasókn Phil Jackson, bæði hjá Bulls og Lakers.

9. Brad Sellers – Chicago Bulls
Það voru gerðar talsverðar væntingar til Brad Sellers þegar hann gekk til liðs við Chicago Bulls árið 1986. Liðið var að leita að ungum leikmönnum sem gætu vaxið og dafnað við hlið Michael Jordan og komið liðinu á sigurbraut. Brad Sellers reyndist ekki vera sá leikmaður. Það var ekkert leyndarmál að Jordan vildi fá Johnny Dawkins til liðsins (sem var valinn næstur) en framkæmdastjórinn Krause var hrifinn af snuðrulausum skotstíl Sellers. Jordan leit á þetta sem persónulega móðgun og gerði sitt til að sýna fram á að Sellers hefði ekki verið réttur kostur í stöðunni. Hann niðurlægði hann á æfingum, í leikjum og þess á milli, þar til Sellers var orðinn skuginn af sjálfum sér og var loks sendur í burtu í skiptum fyrir valrétt. Hann lék þó í mörg ár í Evrópu þar sem vel er af honum látið, enda var Jordan þá of upptekinn af því að vinna titla til að ala hatur sitt á Brad Sellers.

10. Johnny Dawkins – San Antonio Spurs
Dawkins kom frá hinum öfluga Duke háskóla þar sem hann átti stigametið fram til 2006 þegar J.J. Reddick hirti það af honum. Hann var valinn  leikmaður ársins í háskólaboltanum 1986 og margir bjuggust við miklu af honum í atvinnumannadeildinni. Sem dæmi má nefna að hann var fyrsti leikstjórnandinn sem valinn var árið 1986. Hann fékk fá tækifæri hjá San Antonio, en átti nokkur góð ár með Philadelphia liðinu í byrjun 9 áratugarins. Ferill hans var þó litaður af erfiðum og ítrekuðum meiðslum og hann sagði skilið við deildina eftir níu ár.

11. John Salley – Detroit Pistons
Spider, eins og hann er jafnan kallaður, er mögulega þekktari fyrir leik sinn í Hollywood myndum en á körfuboltavellinum. Hann reyndist þó betri en enginn. Eins og hann hefur sjálfur bent réttilega á þá er hann eini leikmaðurinn sem hefur unnið 4 titla með þremur mismunandi liðum á þremur mismunandi áratugum og tveimur mismunandi öldum. Hann var einn af lykilmönnum Detroit Bad Boys en lék einnig með Chicago Bulls og Los Angeles Lakers þegar liðin sigruðu í deildinni. Hann er einnig þekktur uppistandari og hefur í seinni tíð verið vinsæll sem þáttarstjórnandi, bæði í sjónvarpi og útvarpi.

12. John Williams – Washington Bullets
Það ætti að hringja einhverjum viðvörunarbjöllum þegar leikmaður fær viðurnefnið Hot Plate til aðgreiningar frá hinum John Williams sem lék í deildinni og hafði viðurnefnið Hot Rod. John Williams var sérlega hæfileikaríkur körfuboltamaður sem hafði ótrúlegan leikskilning og var góður að koma boltanum í hendur samherja á réttum stöðum. Vandamálið var hins vegar að hann var offitusjúklingur. Hann barðist við aukakílóin allan sinn feril, en aukaþyngdin gerði það að verkum að hann átti í stöðugum vandræðum með hné og bak og var meira og minna frá vegna meiðsla.

Aðrir leikmenn sem valdir voru í þessu vali voru flestir liðleskjur eða minni spámenn með nokkrum undantekningum.

22. Scott Skiles – Milwaukee Bucks
Skiles var annar leikstjórnandinn sem valinn var í fyrstu umferð 1986. Hann átti nokkur góð ár sem leikstjórnandi Orlando Magic, þar sem hann setti meðal annars met fyrir flestar stoðsendingar í einum leik árið 1990 þegar hann skilaði af sér 30 stykkjum, sem flestar hverjar enduðu líklega í krumlunum á Shaquille O’Neal. Hann er í dag þjálfari Milwaukee Bucks liðsins.
Uppfært: NBA sérfræðingurinn Baldur Beck hefur bent á að Shaq var ekki einu sinni kominn til Orlando árið 1990. Hann var valinn fyrstur í nýliðavalinu 1992. Það gerir þetta met einungis merkilegra.

Arvidas Sabonis, Hasselhofískur að sjá.

24. Arvidas Sabonis – Portland Trailblazers
Sabo var besti leikmaðurinn í Evrópu á þessum tíma. Hann leiddi Sovéska liðið til sigurs á Olympíuleikunum 1988, og var margoft valinn besti leikmaður Evrópu. Hann var síðasti leikmaðurinn sem var valinn í fyrstu umferð árið 1986, en gekk hins vegar ekki til liðs við Portland Trailblazers fyrir árið 1995, þá 31 árs gamall. Þrátt fyrir að hafa glímt við erfið meiðsli síðan 1986 var Sabonis annar í vali á nýliða ársins 1995 og í valinu á 6. leikmanni ársins sama ár. Körfuboltaáhugamenn hafa lengi velt því fyrir sér hvernig ferill Sabonis hefði litið út ef hann hefði eytt sokkabandsárum sínum í NBA, fremur en að þvælast um Evrópu.

25. Mark Price – Cleveland Cavaliers
Þriðji nýliði Cleveland, eins og áður hefur verið minnst á. Fyrsti nýliðinn valinn í annarri umferð nýliðavalsins og einungis þriðji leikstjórnandinn. Hann var álitinn of lítill og of seinn til að lifa af í atvinnuboltanum, en silkimjúk stroka og gott auga fyrir sendingum tryggðu honum þáttöku í fjórum stjörnuleikjum og sigur í tveimur þriggja stiga skotkeppnum.

Dennis Rodman, besti leikmaður nýliðavalsins 1986?

27. Dennis Rodman – Detroit Pistons
Hugsanlega þekktari fyrir margt annað en körfuknattleik. Rodman er þó líklega besti leikmaðurinn sem gekk til liðs við deildina þetta árið, margfaldur varnarmaður ársins og frákastakóngur. Lykilleikmaður í fimm meistaraliðum og meistari í sálfræðihernaði. Valinn þriðji í annarri umferð.

46. Jeff Hornacek – Phoenix Suns
Fæstir hefðu veðjað á að þegar upp væri staðið yrði Jeff Hornacek stigahæstur allra leikmanna sem valdir voru 1986, en hann skilaði rúmlega 15.000 stigum á 14 ára ferli. Ef hann hefði ekki gengist við viðurnefninu Horny, er óvíst að nokkur myndi eftir þessum leikmanni. Hann var þó kjörinn í eitt stjörnulið og vann þriggja stiga keppnina tvisvar. Hann var valinn næst-síðastur í annarri umferð.

60. Drazen Petrovich – Portland Trailblazers
Enn einn leikmaðurinn frá 1986 hvers ferill varð stuttur vegna meiðsla, í þessu tilviki dauðaslyss á hraðbraut í Þýskalandi þegar hann var 28 ára gamall. Petro var ótrúlega hæfileikaríkur leikmaður sem leiddi landslið Júgóslavíu til glæstra sigra á körfuboltavellinum á 8. áratugnum. Hann bjó yfir algjörlega fullkomnu, vélrænu stökkskoti sem einungis var hægt að framleiða undir járnaga kommúnismans. Hann gekk ekki til liðs við Portland liðið fyrr en 1989, þar sem hann lék eitt ár áður en hann fór til New Jersey þar sem hann blómstraði. Tímabilið 1992-93 var hann einn af bestu leikmönnum deildarinnar, var valinn í 3. lið NBA og var 13. yfir stigahæstu leikmenn deildarinnar. Hann var á góðri leið með að tryggja sig í sessi sem ein af stjörnum deildarinnar þegar hann hitti fyrir vöruflutningabíl á rangri akrein sumarið 1993.

Gjaldmúrar og fréttavefir: Svar til Styrmis Gunnarssonar

„Tími ókeypis fréttamiðlunnar er liðinn,“ segir Styrmir Gunnarsson, fyrrverandi ritstjóri Í nýju sunnudagsblaði Morgunblaðsins. Styrmir er ekki fyrstur til þess að kveða þessa limru, útgefendur dagblaða um allan heim hafa reynt að telja lesendum sínum trú um þetta lengi. Vandamálið er að þessi fullyrðing stenst ekki nánari skoðun, og því lengur sem Morgunblaðið og aðrir útgefendur dagblaða berja höfðinu í steininn, þeim mun verr á þeim eftir farnast í samkeppninni um lesendur í framtíðinni.

Það er dálítið erfitt að gera sér grein fyrir því hvort Styrmir er að kvarta undan stöðu blaðamennsku á Íslandi almennt, eða eingöngu undan stöðu Morgunblaðsins sem áskriftarblaðs, en það hefur staðið hallandi fæti um nokkurt skeið. Ég ætla að gefa mér að Styrmir sé að ræða um stöðu blaðamennsku og fara nánar í saumanna á umræðunni um „ókeypis fréttamiðlun“

Icesave-deilan frá sjónarhorni Breta

Sveitarfélagið Daventry í Englandi er eitt þeirra 123 sveitarfélaga þar í landi sem notuðu íslenska innlánsreikninga til að ávaxta fé sitt. Alls mun Daventry Council hafa átt um átta milljónir sterlingspunda inn á Icesave reikningum þegar bankahrunið varð 2008.

iDaventry.com er fréttavefur sem er flytur eingöngu fréttir úr Daventry Council. Undanfarið hefur ritstjórnin fylgst vel með fréttum frá Íslandi og samningaviðræðum Íslendinga við Breta og Hollendinga vegna Icesave.

Ritstjóri vefsins, Dave Raven, skrifaði nýlega skoðanapistil þar sem hann spyr Chris Miller, oddvita bæjarstjórnar Daventry Country hvort það sé siðferðislega verjandi að krefjast þess að íslenskir skattgreiðendur greiði skuldina vegna Icesave:

Are we morally justified to be saddling Iceland with these massive loans, bearing in mind they have not personally benefited at all from the debt incurred in their name by a very small number of individuals – here in London?

In fact, can it be argued we are the beneficiaries of the Icelandic bank debt since most of the money was spent acquiring assets in the UK? The retail shops and businesses bought with the loans from Landsbanki’s Icesave, employ British workers and pay our taxes.

Hann heldur svo áfram og fer fram á að Chris Miller leggi til á fundi Sambans breskra sveitarfélaga þann 16. júlí næstkomandi, að sambandið beiti sér fyrir því að bresk stjórnvöld falli frá kröfum á hendur Íslendingum um endurgreiðslu Icesave skulda:

I will hazard a guess that no one in Britain dislikes the Icelandic people. [. . .] Iceland is a decent neighbour who deserves our consideration and any assistance we can offer. Although Daventry is on the list of those owed money from the bank fiasco, I truly believe we should demonstrate our solidarity by appealing to our own government – through the offices of the Local Government Association – to abandon plans committing Iceland to years of debt.

Það er þó ekki svo að enginn styðji Ísland í þessu máli.

Free Association with the “Free” debate

Malcolm Gladwell’s review of  Chris Anderson’s book, Free, has generated some lively debate. Chris Anderson replied to Gladwell’s criticism on his Wired blog, but the problem with his reply is that it only deals with a minor side-point in Gladwell’s criticism, and leaves several thought provoking points unaddressed. (However, make sure you at least skim the comments section.)

Gladwell, on the other hand, seems to purposefully ignore a big part of Anderson’s argument, instead electing to attack a straw man, suggesting that Anderson wants all digital content to be free, which of course, is not his argument in the book at all. Even if Gladwell does raise some interesting questions, the gist of his criticism seems to sail wide as a result. (Full disclosure: I have obviously not yet read Anderson’s unpublished book, but I believe I have spent enough time reading about it and his own writing about it that I have a fairly accurate understanding of his argument.)

Sykurskattur

Fyrir nokkrum dögum síðan var ég staddur í matvöruverslun og ætlaði að kaupa mér eitthvað að drekka. Ég var bara með örfáar krónur í vasanum, svo ég hafði eiginlega ekki efni á öðru en að kaupa mér kók.

Þegar ég uppgvötaði að ég átti ekki fyrir vatni, heldur bara kóki, þá var mér dálítið brugðið. Er það virkilega svona sem þetta á að vera? Á heilsusamlegri kosturinn að vera munaðarvara?

Auðvitað ekki.

Offita og tannskemmdir barna er lýðheilsuvandamál.

Ef það þykir á annað borð réttlætanlegt að skattleggja sérstaklega vörur sem skapa lýðheilsuvandamál, eins og áfengi og tóbak, þá er svo sannarlega réttlætanlegt að skattleggja gosdrykki.

Sænska módelið

Hugtakið norræn velferðarstjórn (sænska módelið) hefur verið talsvert í umræðunni í tengslum við myndun nýrrar ríkisstjórnar á Íslandi. Á meðan sumir lýsa ánægju sinni með þessa þróun, þá heyrist mér aðrir líta á þetta sem samfélagsskipan sem sé einungis einu Gúlagi frá því að vera réttnefndur Stalínismi.

Það kemur því kannski báðum hópum á óvart að þrátt fyrir ríkar áherslur á félagslega velferð hér í Svíþjóð, þá er hér umtalsvert um einkarekstur og markaðslausnir, ekki síst á sviðum sem Ísendingar hafa forðast að innfæra svipaðar lausnir.

Þannig eru einkareknir skólar starfræktir við hlið ríkisrekinna skóla og öllum er frjálst að velja á milli skóla sem þeir telja að henti sínu barni best.

Heilsugæslan er jafnframt að hluta til einkarekin og geta íbúar valið hvaða heilsugæslustöð þeir leita til, óháð búsetu.

Orkuveitur eru jafnframt einkareknar að stórum hluta og er hverjum og einum frjálst að velja hvaða orkufyrirtæki hann skiptir við, ekki ólíkt og maður velur sér símafyrirtæki. Þannig hef ég valið að skipta við fyrirtækið Godel, sem er orkufyrirtæki sem er ekki rekið í hagnaðarskyni, heldur er það tæki til þess að safna peningum til þróunarhjálpar. Það býður viðskiptavinum sínum einnig upp á að kaupa einungis græna orku.

Það er einn af kostum markaðarins að þar gefst svona fyrirtækjum rúm til að starfa.

Annars er ég ekki að mæla þessu kerfi neina sérstaka bót. Ég hef ekki búið hér nógu lengi til að átta mig á því hvort allt þetta frelsi er af hinu góða eða illa.

Ég vil hins vegar benda fólki á að sænska módelið jafngildir ekki endilega auknum ríkisrekstri. Hvort sem mönnum þykir það betra eða verra.

The Angry-sex Election

Here are my thoughts on the recent parliamentary election in Iceland.

… … …

That’s it.

That was the totality of my formed opinion on the recent democratic process this country just experienced.

It’s not that I haven’t thought about the election – ’cause I have. It’s just that I still can’t find a satisfactory angle to explain it. Or the result.

As far as I can tell, this election was about one thing: having an election. Following the collapse of the economy, the people of Iceland (or a fair portion of the population) demanded a mulligan for the 2007 election. This was a somewhat rightful claim, given the circumstances. (I say this because probably, we should have seen the writing on the wall in 2007, already.) As a result, the whole election process evolved around the people’s anger and desire to punish the politicians responsible for the crash.

It’s like angry-sex. You bicker and quarrel until you are all hot and bothered – angry, and you just won’t some form of release. But while sex may be a great way to vent all that frustration, it still doesn’t solve any of the underlying problems. It doesn’t really fix the issue that caused your anger in the first place (unless the cause was sexual starvation – I can’t rule that one out.)

That’s what happened. This may have been the most important election since the Republic of Iceland was founded in 1944. But instead of using this as an opportunity to move forward and debate what sort of society we want to build, we used it to release the frustration that had boiled over, and in the process, partially deflating the mass movement for change in this country.

The European Union may be the most important political question facing this country since we joined NATO. It was hardly mentioned, let alone discussed during this campaign. Ethics, and political reform? Next question, please. The economic desert and the financial disintegration of Icelandic homes? Nothing. What should post-crash Iceland look like? Yeah, I know. The other guy did it.

We could have built pillars, man.

Instead, we squandered the opportunity. We paid no attention to the ideological bankruptcy of Icelandic politics. There were no issues, no solutions, and no plans. No ideas. But we were all too happy to hit the bastards where it hurt – right there in the voting booth.

I think I’d rather just work out the issues first, and then have some of that good ol’ lovin’ sex.

This column originally appeared in the Reykjavík Grapevine: May 8, 2009.

Skilaboð mín til kjósenda

Frá því ég man eftir mér hefur umræða um íslensk stjórnmál fyrst og fremst snúist um efnahagsmál. Lítið sem ekkert rúm hefur verið til þess að ræða stórar hugmyndir eins og réttlæti og siðgæði. Nei, það vannst aldrei tími til þess, því á daginn þurfti að græða og á kvöldin þurfti að grilla. Á Íslandi voru engin stjórnmál. Á Íslandi voru bara efnahagsmál. Þessu þarf að breyta.

Ef það á byggja nýtt og betra Ísland á brunarústum þess gamla, þá verður fyrst að breyta umræðuhefðinni. Íslendingar þurfa að læra að tala saman um mikilvæg málefni á öðrum forsendum en efnahagslegum.Stjórnmálamenn þurfa að læra að setja almannahagsmuni ofar sérhagsmunum. Þeir þurfa að læra að stjórnmál snúast ekki um að græða (né að grilla). Þeir þurfa að læra að stjórnmál snúast ekki um völd. Stjórnmál eiga að snúast um réttlæti.

Hlutverk Alþingismanna

Um daginn horfði ég á borgarafund í beinni. Undir lok fundarins vildu spyrlar RÚV fá að vita hvernig frambjóðendur ætluðu að skapa ný störf í landinu. Að mínu viti er það ekki í höndum Alþingis að skapa atvinnu í þessu landi. Alþingi Íslendinga er löggjafasamkoma. Alþingismaður sem lofar kjósendum að skapa 9.999 störf hér, og eitt starf þar, ástundar ekki stjórnmál heldur populisma.

Löggjafasamkoma; ekki atvinnumiðlun. Þessi misskilningur virðist tilkominn vegna þess að löggjafavaldið og framkvæmdavaldið hafa ruglað saman reitum. Fyrir einhverjar sakir, þá virðist enginn íslenskur stjórnmálamaður nokkurn tíma bjóða sig fram til Alþingis. Þeir bjóða sig allir fram til ráðherra. Þeir virðast lítinn sem engan áhuga hafa hinu eiginlega löggjafahlutverki, en þeim er mjög tamt að tala í frösum framkvæmdavaldsins. “Við munum bora hér, virkja þar og lækka rafmagn alls staðar.”

Þetta er ekki það sem við þurfum.

Réttlæti er dyggð

Ef umræðuhefð íslenskra stjórnmála hefði hverfst um réttlæti, siðgæði og almenna skynsemi þá værum við ekki í þeim sporum sem við erum í núna. Ef réttlætið hefði verið æðsta dyggð stjórnmálanna, en ekki ágóði; þá væri fiskveiðistjórnunnarkerfið öðru vísi, þá væri fjármálakerfið öðruvísi. Ísland væri öðruvísi.

Ef löggjafavaldið hefði einhvern tíma staðið í lappirnar og sinnt sinni skyldu og sagt: “Við stundum ekki fyrirgreiðslupólitík, við tryggjum almannahag,” þá sæti þessi þjóð ekki föst í skuldafeni svokallaðra útrásarvíkinga, réttnefndra gróðapunga.

Skipbrot hagræðingarinnar

Undanfarin ár hefur hugmyndafræði hagræðingarinnar verið alls ráðandi á Íslandi. Hagræðing er ekkert annað en kurteisislegt orðalag yfir arðrán. Í allri þessari hagræðingu hefur hagur almennings stórversnað, skattbyrði aukist og bilið breikkað á milli stétta þessa lands. Íslenskir lágmarkstaxtar jafnast nú á við það sem best þekkist í Austur-Evrópu, á meðan verðlag nálgast óðfluga það sem við hæst þekkjum í Evrópu – Austur eða Vestur; í það minnsta ef verslað er fyrir íslenskar krónur.

Á meðan þessi sundrung hefur sáð sér í íslensku þjóðfélagi hefur íslenskur almúgi gleymt stöðu sinni. Íslendingar eru borgarar, ekki neytendur. Þeir njóta réttinda, ekki þjónustu. Markaðsvæðing hugarfarsins hefur verið algjör. Ef Íslendingar rifja upp hvar þeir lögðu frá sér hin borgaralegu réttindi og krefjast þess af stjórnmálamönnum að þeir rækti skyldur sínar við réttlætið, þá er hægt að breyta þessu landi.

Hugmyndafræði vanans

Hugmyndafræði er hættulegt afl. Þar sem er hugmyndafræði, þar er ekki lengur þörf fyrir sjálfstæða hugsun. Smátt og smátt, eina hugsun í einu, drepur hugmyndfræðin gagnrýnina. Íslendingar hafa oft valið hugmyndafræði fremur en heilbrigða skynsemi. Kosið flokkshollustu fram yfir gagnrýni.

Á morgun fara fram alþingiskosningar. Ég bið kjósendur um að leggja hugmyndafræðina á hilluna. Kjósið með almenna skynsemi að leiðarljósi og krefist réttlætis. Hugtökin hægri/vinstri eru til þess eins að afvegleiða umræðuna.

My complaint with Sydsvenskan.se

I am a loyal reader of Sydsvenskan.se. The site  is an excellent source of local news for the Malmö/Lund region and for the most parts a very good example of a well-designed news site.

The web TV is a feature I especially like. Sydsvenskan’s journalists make good use of it and offer relevant and often interesting news videos that give me a better understanding of a society that I’ve recently joined.

However, I do have one (or two) complaint, which I’ve already shared with Sydsvenskan’s web editor, Anders Olofsson. Anders, to his credit, seemed to agree with me, but, since then, nothing has changed. Therefore, I’ve decided to share this complaint with the rest of you, in the hope that someone will agree with me and complain as well. Strength in numbers, people.

i) I would like to be able to embed videos from Sydsvenskan.se to share on my blog, but Sydsvenskan does not provide an embed code with the videos. In his reply to me, Anders Olofsson mentioned copyright concerns as the reason for providing the code. I am a little skeptical of that explanation. Embed codes are common practice for many news sites. Check: CNN or mbl.is. It seems to me that it should be simple enough for Sydsvenskan to release the rights to share the material under Creative Commons, for example, but obviously, I am not an expert on Swedish copyright laws. I don’t understand why this barrier exists. If I want to share this video with friends, that should be considered a testimony to the fine work avialable from Sydsvenskan and drive up viewer statistics for their site as well. This is the very definition of a win-win situation.

ii) When I watch a video from the website, I can select another video to watch from a sliding menu below the main video in internal player. However, if I choose another video, the link in the address bar is not updated. As a result, I can’t see the link to the video I am watching, and the internal player does not offer a direct link to the video. This makes it difficult for me to share the video with friends through email, messenger, facebook or twitter, for example. Instead, I need to do a little searching on the website to find the original entry for any videos I want to share from the slider. It seems obvious to me that the link should follow the video.

Petty? Sure, these are minor complaints, but remember: God is in the details.